SGK uyardı: Kayıt dışı çalışma emeklilik ve sağlık haklarını riske atıyor
SGK, kayıt dışı çalışmanın emeklilikten sağlık hizmetlerine kadar birçok hak kaybına yol açabileceğini belirterek sigortasız çalışanların kıdem tazminatı, işsizlik maaşı ve sağlık güvencelerinden mahrum kalabileceğini açıkladı. Vatandaşlara sigorta durumlarını e-Devlet ve ALO 170 üzerinden kontrol etmeleri çağrısı yapıldı.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), kayıt dışı çalışmanın çalışanlar açısından ciddi hak kayıplarına neden olabileceğini belirterek önemli bir uyarı yayımladı. Yapılan açıklamada, sigortasız çalışmanın emeklilikten sağlık hizmetlerine kadar birçok temel hakkı doğrudan etkilediği ifade edildi. Vatandaşlara sigorta durumlarını e-Devlet ve ALO 170 üzerinden düzenli olarak kontrol etmeleri çağrısı yapıldı. SGK ayrıca kayıt dışı istihdamın hem çalışanlar hem işverenler hem de devlet açısından önemli sonuçlar doğurduğunu vurguladı.
KAYIT DIŞI ÇALIŞMAYA KARŞI SGK UYARISI
Türkiye’de çalışanların işe başladıkları gün itibarıyla Sosyal Güvenlik Kurumu’na bildirilmesi ve sigortalarının yapılması yasal zorunluluk olarak uygulanıyor. Bu kapsamda SGK, kayıt dışı istihdamla mücadele çalışmalarının sürdüğünü belirtti. Açıklamada, kayıt dışı çalışmanın yalnızca bireysel değil, aynı zamanda toplumsal ve ekonomik etkiler de oluşturduğu ifade edildi.
Sosyal Güvenlik Haftası kapsamında yapılan bilgilendirmede, kayıt dışı istihdamın toplumun sosyal ve ekonomik değerleri üzerinde çok yönlü olumsuz etkiler yarattığı aktarıldı. Bu durumun hem çalışanlar hem işverenler hem de devlet açısından ciddi sonuçlar doğurduğu vurgulandı.
SİGORTASIZ ÇALIŞMANIN NEDEN OLDUĞU HAK KAYIPLARI
SGK açıklamasında, sigortasız çalışan kişilerin birçok sosyal güvenlik hakkından mahrum kalabileceği ifade edildi. Bu kapsamda emeklilik hakkı, iş göremezlik durumunda malullük aylığı ve vefat halinde ölüm aylığı gibi temel hakların kaybedilebileceği belirtildi.
Ayrıca işsizlik sigortası desteği, sağlık hizmetlerinden yararlanma imkânı ve iş kazası ile meslek hastalıklarına karşı sağlanan güvencelerin de risk altında olduğu aktarıldı. Genel Sağlık Sigortası primlerinin ise çalışan tarafından kendi cebinden ödenmek zorunda kalabileceği ifade edildi.
- Emeklilik hakkından mahrum kalma
- İşsizlik sigortası desteği alamama
- Sağlık hizmetlerinden yararlanamama riski
- İş kazası ve meslek hastalığı güvencelerinin kaybı
ÖZLÜK HAKLARI VE ÇALIŞMA KOŞULLARI
SGK’nın açıklamasında kayıt dışı çalışmanın yalnızca sosyal güvenlik haklarını değil, iş mevzuatının sağladığı temel hakları da ortadan kaldırdığı belirtildi. Kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık ücretli izin, hafta tatili ve analık izni gibi hakların da risk altına girdiği ifade edildi.
Bu durumun aynı zamanda çalışanların güvencesiz koşullarda ve daha düşük ücretlerle çalıştırılma ihtimalini artırdığına dikkat çekildi. Kayıt dışı istihdamın iş hayatında ciddi bir risk alanı oluşturduğu vurgulandı.
SİGORTA DURUMU NASIL KONTROL EDİLİR?
SGK, çalışanların sigorta durumlarını düzenli olarak kontrol etmelerinin önemine dikkat çekti. Sigortanın yapılıp yapılmadığı veya hangi ücret üzerinden bildirildiği bilgilerine erişim için çeşitli yöntemler bulunduğu belirtildi.
Vatandaşların e-Devlet sistemi üzerinden, ALO 170 Çalışma ve Sosyal Güvenlik İletişim Merkezi aracılığıyla veya SGK il müdürlükleri ve sosyal güvenlik merkezlerine başvurarak bilgi alabilecekleri ifade edildi.
ŞİKAYET VE DENETİM SÜREÇLERİ
Sigortasız çalıştırıldığını ya da eksik gün ve ücret bildirimi yapıldığını düşünen çalışanların ALO 170, SGK il müdürlükleri ve CİMER üzerinden şikâyette bulunabilecekleri belirtildi. Bu bildirimlerin kayıt dışı istihdamla mücadelede önemli bir rol oynadığı aktarıldı.
Öte yandan Sosyal Güvenlik Kurumu denetmenlerinin inceleme ve denetimlerini sürdürdüğü, vatandaş ihbarları ve elektronik denetimlerle çok sayıda usulsüzlüğün tespit edildiği ifade edildi. SGK, kayıt dışı istihdamla mücadelenin devam ettiğini vurguladı.
Yetkililer, çalışanların hak kaybı yaşamaması için sigorta süreçlerinin düzenli kontrol edilmesi gerektiğini belirterek denetimlerin süreceğini bildirdi.
